श्री तुकाराम दादा पाटील
काव्यानंद
☆ तुका म्हणे – अणुरेणुया थोकडा … – अभंग रचना ☆ रसग्रहण – प्रा तुकाराम दादा पाटील ☆
☆ तुका म्हणे ☆
अणुरेणुया थोकडा / तुका आकाशात येवढा //१//
गिळूनी सांडिले कळिवर /भव भ्रमाचा आकार//२//
सांडिली त्रिपुटी/ दीप उजळला घटीं //३//
तुका म्हणे आता/ उरलों उपकारा पुरता //४//
– संत तुकाराम.
*
तुका म्हणे
आपला आपल्याला आत्मसाक्षात्कार होणे ही फार कठीण गोष्ट आहे. तो अधिकार सहजा सहजी मिळत नाही. आत्मसाक्षात्कार झाल्यानंतर आपण खरे कोण आहोत याची आपल्याला जाणीव होते. तुकाराम महाराजांना परिपूर्ण ध्यानचिंतना नंतर ही अवस्था प्राप्त झाली होती. त्यांनी स्वतःला आजमावले होते. म्हणूनच ते म्हणतात.
अणुरेणुहून लहान असलेला तुकाराम आता आकाशा येवढा झाला आहे. कारण माझा देह म्हणजे या संसारात वावरणारा केवळ भवभ्रमाचा आकार आहे हे मी जाणले आहे. त्या देहालाच मी गिळून टाकले आहे. आता फक्त त्याचे कलेवर बाकी उरले आहे. त्यांच्यावर माझे आता पूर्ण नियंत्रण आहे. ते कलेवर आता मी माझ्या ताब्यात घेतले आहे. याचे एक कारण आहे. मला त्रिपुटीची जाणीव झाल्यावर मीच तिला ओलांडून तिच्या पलीकडे पोहोचलो आहे. ती मी सांडून टाकली आहे. त्यामुळेच मी कोण आहे हे दाखवणारी प्रकाशज्योत आता माझ्या घटात प्रज्वलित झाली आहे. मला दिसली आहे. त्या मुळेच माझ्या पुरताच असणारा मी आता संपून गेलो आहे. आता मी फक्त उपकारा पुरताच उरलो आहे.
परमेश्वर सर्व व्यापी आहे. आपल्यात आणि परमेशरात फारसा फरक उरलेला नाही अशा परमतत्वाची अनुभुती झाली की आपण अगदी क्षुल्लक आहोत याची जाणीव होते. आणि आपण आकाशायेवढे विशाल आहोत हे ही कळून चुकते. मग आपला देह त्यापुढे काहीच नाही याची जाणीव होते. त्याचा सर्व अभिमान गळून पडतो. देह फक्त कलेवरासारखा दिसू लागतो. आपल्यातल्या अहं भावनेचा अस्त होतो. मग वेगळ्या अलौकिक साक्षात्काराचे तेज प्रकटते. ते आपल्यात संचारते.
आणि आपल्यात उरते ती दुस-याला प्रेरणा आणि चैतन्य देण्याची भावना
*
.© प्रा. तुकाराम दादा पाटील
मुळचा पत्ता – मु.पो. भोसे ता.मिरज जि.सांगली
सध्या राॅयल रोहाना, जुना जकातनाका वाल्हेकरवाडी रोड चिंचवड पुणे ३३
दुरध्वनी – ९०७५६३४८२४, ९८२२०१८५२६
≈संपादक – श्री हेमन्त बावनकर/सम्पादक मंडळ (मराठी) – सौ. उज्ज्वला केळकर/श्री सुहास रघुनाथ पंडित /सौ. मंजुषा मुळे/सौ. गौरी गाडेकर≈
