मराठी साहित्य – विविधा ☆ रोजच्या जगण्याचा कॅनव्हास… ☆ शुभा रुद्र ☆

शुभा रूद्र 

विविधा 

☆ रोजच्या जगण्याचा कॅनव्हास… ☆ शुभा रूद्र  ☆

☆

निवृत्तीनंतरचे आयुष्य हा खऱ्या अर्थाने स्वतःच्या मनासारखे जगण्याचा काळ असतो. जिथे आवडीला सवड मिळते, तिथे आधुनिक तंत्रज्ञानाची जोड देऊन लेखनासारख्या कला माध्यमांतून व्यक्त होणे शक्य होते.

मात्र, आजच्या तंत्रज्ञानाच्या अतिवापराने माणसाला एकाकी पाडले असून, निसर्गातील हस्तक्षेपामुळे प्रदूषण आणि अन्नाविषयी अनेक संभ्रम निर्माण झाले आहेत. अशा धावपळीच्या युगात केवळ जगणे नव्हे, तर तारतम्याने जीवन जगणे गरजेचे ठरले आहे.

याच विचारातून डिजिटल उपवास आणि साधेपणाचे महत्त्व अधोरेखित होते. जसा आपण उपवास करतो, तसाच आठवड्यातून एक दिवस मोबाईल, लॅपटॉप, टीव्ही आणि विजेचा अतिवापर टाळून जगण्याचा प्रयोग करता येऊ शकतो.

या काळात बागेत निसर्गाशी एकरूप होणे, शांतपणे जुनी गाणी गुणगुणणे, कागद-पेन्सिल घेऊन मन मोकळे करणे, एकट्याचा पत्त्याचा डाव खेळणे आणि नियमित मेडिटेशन-प्राणायाम करणे या गोष्टी मनाला विलक्षण शांतता देतात.

प्रपंचात राहूनही संन्यासाश्रमाचा अर्थ समजून घेत एकांतात स्वतःच्या चुका शोधणे आणि अवगुण टाकून गुण वाढवणे म्हणजेच आत्मपरीक्षण होय. भगवद्गीतेतील तत्त्वज्ञानानुसार, संसाराच्या जबाबदाऱ्या पार पाडत असतानाच स्वतःच्या अस्तित्वाचा शोध घेणे शक्य आहे.

थोडक्यात सांगायचे तर, आपल्या आवडीनिवडींना प्राधान्य देत, तंत्रज्ञानावर नियंत्रण ठेवून आणि अंतर्मुख होऊन जगणे म्हणजेच ‘रोजच्या जगण्याचा कॅनव्हास’ सुंदरपणे रंगवणे आहे.

 ☆

© शुभा रूद्र