मराठी साहित्य – इंद्रधनुष्य ☆ आज एक यशोदा भेटली… लेखक : श्री सागर कुलकर्णी ☆ प्रस्तुती – सुश्री मीनल केळकर ☆

सुश्री मीनल केळकर

 इंद्रधनुष्य  

☆ आज एक यशोदा भेटली… लेखक : श्री सागर कुलकर्णी ☆ प्रस्तुती – सुश्री मीनल केळकर ☆

 (F O S T E R C A R E) 

सौ. गीतांजली रोहोकले व श्री. सुनील रोहोकले. पार्ल्यामध्ये राहणारे एक उच्च वर्गीय सुखी कुटुंब..

गीतांजली रोहोकले हे नाव ‘स्वयं टॉक’ फॉलो करणार्यांना नक्कीच परिचित असणार. श्री. रोहोकले ICICI मध्ये दहा वर्ष जनरल मॅनेजर आणि आता एका इन्व्हेस्टमेंट कंपनी मध्ये CEO म्हणून कार्यरत… मुलगी दहावीत तर मुलगा उच्च शिक्षणासाठी अमेरिकेत.. स्वतः मॅडम अनेक सामाजिक संस्थाबरोबर कार्यरत.. एकंदरीत आपल्या सारख्या कुटुंबाची जी काही स्वप्न असतात ती पूर्ण झालेले सुखी कुटुंब….

काल ह्या दाम्पत्याला भेटण्याचा योग आला, निम्मित होतं ‘स्वयं’ टॉकवर ऐकलेली ‘फॉस्टर मदर गीतांजली रोहोकले’ यांची मुलाखत. एकदा तरी प्रत्यक्ष जाऊन ह्यांना भेटायचे हे मी व सौ. ने तेव्हाच मनाशी पक्कं केलं होतं.

जवळजवळ दहा महिन्यांनी हा योग जुळून आला. अनेक प्रश्न मनात होते, एखादी छोटी गोष्ट सुद्धा विसरायला होऊ नये म्हणून सौ. नी तर चक्क एका कागदावर प्रश्नावलीच लिहून काढली…..

बदलापूर ते पार्ला 3 तासाचा प्रवास एकदाचा संपला आणि आम्ही त्यांच्या घरी पोचलो… आमच्या स्वागतासाठी मॅडम दारातच उभ्या होत्या. अतिशय प्रसन्न व हसतमुखाने आमचे स्वागत झाले.. आपल्या सगळ्या प्रश्नांची उत्तरे नक्की मिळणार ह्याची खात्री त्याच क्षणाला पटली…

“FOSTER CARE” म्हणजे नक्की काय?? हे बहुतेकांना माहीत नसावे.. त्यांच्यासाठी थोडक्यात माहिती..

अनाथ आश्रमात आलेली लहान बाळे.. ते दत्तक जाईपर्यंत काही कुटुंबांकडे सांभाळायला दिली जातात. लहान असताना त्या बाळांना आईच्या मायेची व कुटुंबाची नितांत गरज असते. कोवळ्या मनाला आधार व आकार देण्याचे काम अशी काही कुटुंबं करत असतात. त्यांना “Foster Care Family” म्हणतात…

थोडक्यात सांगायचे तर देवकीच्या पोटी जन्माला आलेला कृष्ण यशोदेकडे सांभाळायला दिला गेला. त्यामुळे यशोदा माता आणि नंद राजा हे कृष्णाची Foster Care Family झाली…

मॅडमशी बोलताना, त्यांचे अनुभव ऐकतांना पदोपदी त्यांच्या डोळ्यांत, त्यांच्या देहबोलीत नितांत मातृत्वाचा झराच वाहतोय ह्याचा अनुभव येत होता.

फॉस्टर मदर असलेल्या गीतांजली मॅडम बऱ्याच सामाजिक कार्यात कार्यरत आहेत. TB झालेल्या मुलांसाठी काम करणाऱ्या संस्थामध्ये त्या प्रत्यक्ष काम करतात.. फक्त देणगी स्वरूपात आपली सामाजिक जबाबदारी पूर्ण न करता प्रत्यक्ष काम करण्याकडे त्यांचा कल आहे.

घरी आलेल्या बाळाची काळजी घ्यायला, त्यांची देखभाल करायला पगारी तत्वावर बाई ठेवणे सहज शक्य असताना, मॅडम सगळे स्वतः जातीने करतात.. अगदी आलेल्या बाळाला आंघोळ घालण्यापासून, त्यांचे खाणेपिणे, औषधे सर्व काही त्या स्वतः करतात. ‘आपल्याला अशा मुलांची आईच व्हावे लागते’ असा त्यांचा आग्रह आहे..

अनाथ आश्रमातील एक बाळ जास्तीत जास्त पाच ते सहा महिने फॉस्टर फॅमिलीकडे असते. बाळ त्याच्या हक्काच्या पालकांच्या घरी जाईपर्यंत त्याला कुठल्याही प्रकारचा त्रास होऊ नये, ह्याची संपुर्ण काळजी मॅडम घेत असतात..

बाळ आल्या दिवसापासून, त्याच्या प्रत्येक छोट्या छोट्या हरकतींचे व्हिडिओ, त्याच्या प्रत्येक महिन्याच्या वाढदिवसाचे फोटो काढून त्याचा एक अल्बम मॅडम दत्तक घेणाऱ्या पालकांना देतात. नवीन पालकांनी बाळाच्या लहानपणीचे कुठलेही क्षण मिस करू नयेत, त्यांचे बाळ अगदी लहान असतांना कसे दिसायचे हे त्यांनाही माहीत असावे, बाळ मोठे झाल्यावर आपण लहानपणी कसे दिसायचो हे त्यालाही कळावे म्हणून हा सगळा प्रेमळ खटाटोप.

आज संस्थेला अश्या कुटुंबांची खूप गरज आहे. लहान बाळं जेव्हा अनाथ आश्रमात येतात तेव्हा फार नाजूक स्थितीत असतात. जन्मतःच आईशी तुटलेली नाळ, हरवलेले कुटुंबाचे छत्र.. भावनिक आणि शारीरिक दृष्ट्या खूप मोठे वादळ त्यांनी अनुभवलेलं असते. त्या काळात त्यांना मायेची, कुटुंबाच्या भक्कम आधाराची नितांत गरज असते.

एवढ्या लहान, म्हणजे अगदी चार ते पाच दिवसांच्या बाळाला काही कळते का हो? कुतूहलापोटी माझा निरर्थक प्रश्न.. पण त्यावर मॅडमनी दिलेलं उत्तर ऐकताना सगळ्यांच्याच डोळ्यांच्या कडा पाणावल्या….

त्या म्हणाल्या, “अश्या सगळ्या बाळांमध्ये एक सवय खूप प्रकर्षाने जाणवते, ती म्हणजे दूध पितांना किंवा झोपताना ते बाळ कायम आईचे एक बोट मुठीत गच्च धरून ठेवते. एकदा हरवलेले मायेचे छत्र परत हरवेल ही भीती इतक्या लहान वयातही त्यांच्या मनात घर करून असते”.

दत्तक जाईपर्यंत आणि एक शाश्वत आधार मिळेपर्यंत.. म्हणजेच अनाथ आश्रम ते हक्काचे घर ह्या प्रवासाचा सेतू फॉस्टर फॅमिलीला बांधायचा असतो.

हे सगळे अनुभव सांगताना मुंबईमध्ये केवळ सहा फॉस्टर फॅमिली आहेत ह्याची खंत ह्या माऊलीच्या बोलण्यातून जाणवत होती. ही संख्या वाढण्याची खूप नितांत गरज आहे असे त्यांना मनोमन वाटते.

रोहोकले दाम्पत्यांना भेटण्याचा योग मिळाला हे आमचे भाग्यच. “तुमचे कार्य असेच अखंड सुरू राहो” ह्या सदिच्छा देऊन, अतिशय सुंदर भेटीचा मौल्यवान खजिना घेऊन आम्ही परतीच्या प्रवासाला लागलो,

ते लवकरच परत भेटण्याचा योग येईल ह्या सकारात्मक विचारांनीच…

लेखक : श्री सागर कुलकर्णी,

बदलापूर. मो  8806816983

संग्राहिका – सुश्री मीनल केळकर

≈संपादक – श्री हेमन्त बावनकर/सम्पादक मंडळ (मराठी) – सौ. उज्ज्वला केळकर/श्री सुहास रघुनाथ पंडित /सौ. मंजुषा मुळे/सौ. गौरी गाडेकर≈