सुश्री संगीता कुलकर्णी
पुस्तकावर बोलू काही
☆ ‘आहे हे असं आहे’ – लेखिका : गौरी देशपांडे ☆ परिचय – सुश्री संगीता कुलकर्णी ☆
पुस्तक : आहे हे असं आहे (कथा संग्रह)
लेखिका : गौरी देशपांडे
प्रकाशक : मौज प्रकाशन गृह
पृष्ठ: १६७
मूल्य: २७० ₹
पुस्तके ही केवळ अक्षरांची मांडणी नसते; ती मानवी मनाचा आरसा असतात. ती विचारांना चालना देतात, भावनांना शब्द देतात आणि जीवनातील अनेक अनुत्तरित प्रश्नांची उत्तरे शोधण्याची प्रेरणा देतात. काही पुस्तके वाचून संपतात तर काही मनात कायमची रुजतात. मराठी साहित्यात अशा प्रभावी लेखिकांमध्ये गौरी देशपांडे यांचे स्थान अत्यंत मानाचे आहे. त्यांच्या ‘आहे हे असं आहे’ या कथासंग्रहाने माझ्या विचारविश्वावर विशेष प्रभाव टाकला.
‘आहे हे असं आहे’ हा केवळ कथासंग्रह नाही तर मानवी मनातील सूक्ष्म भावभावनांचा, नात्यांतील गुंतागुंतीचा आणि आधुनिक जीवनातील वास्तवाचा संवेदनशील वेध घेणारी साहित्यकृती आहे. गौरी देशपांडे यांच्या कथा वाचताना प्रत्येक पात्र आपल्या आसपासचेच वाटते. त्यांच्या आनंदात, वेदनेत, संघर्षात आणि एकटेपणात वाचक नकळत सहभागी होतो. हीच त्यांच्या लेखनाची खरी ताकद आहे.
या पुस्तकातील भाषा साधी असली तरी ती अत्यंत अर्थगर्भ आणि काव्यमय आहे. शब्दांचा अनावश्यक डौल न मिरवता लेखिका थेट मनाशी संवाद साधतात. नात्यांमधील प्रेम, अपेक्षा, तुटलेपण, स्वातंत्र्याची ओढ आणि व्यक्तिमत्त्वाचा शोध या विषयांना त्यांनी अत्यंत संवेदनशीलतेने हाताळले आहे. त्यामुळे प्रत्येक कथा वाचल्यानंतर मन बराच वेळ विचारमग्न राहते.
या पुस्तकाने मला जीवनाकडे अधिक समंजस नजरेने पाहायला शिकवले. प्रत्येक व्यक्तीच्या वागण्यामागे तिचे अनुभव, संघर्ष आणि भावविश्व दडलेले असते, याची जाणीव या कथांनी करून दिली. दुसऱ्यांविषयी सहानुभूती, संवादाचे महत्त्व आणि नात्यांमधील विश्वास यांचे मूल्य या पुस्तकामुळे अधिक स्पष्ट झाले. जीवन काळे किंवा पांढरे नसते त्यात अनेक छटा असतात, हा महत्त्वाचा विचारही या पुस्तकातून उमगला.
गौरी देशपांडे यांच्या लेखनाचे वैशिष्ट्य म्हणजे वास्तववाद, मनोविश्लेषण आणि स्त्रीमनाचे सूक्ष्म चित्रण. त्यांच्या कथा कोणताही उपदेश करत नाहीत.. त्या वाचकाला विचार करण्यास प्रवृत्त करतात. म्हणूनच त्यांच्या साहित्याचा प्रभाव दीर्घकाळ मनात टिकून राहतो. त्यांच्या लेखणीतून व्यक्त होणारी संवेदनशीलता आणि प्रामाणिकपणा प्रत्येक वाचकाला अंतर्मुख करतो.
आजच्या बदलत्या समाजात नाती, मूल्ये आणि व्यक्तिस्वातंत्र्य यांविषयी नव्याने विचार करण्याची गरज आहे. अशा वेळी गौरी देशपांडे यांचे साहित्य अधिक अर्थपूर्ण वाटते. त्यांच्या कथा माणसाला स्वतःकडे आणि समाजाकडे अधिक संवेदनशील दृष्टीने पाहायला शिकवतात.
म्हणूनच ‘आहे हे असं आहे’ हा कथासंग्रह माझ्यावर प्रभाव पाडणारा अप्रतिम ग्रंथ आहे. त्याने मला केवळ साहित्याचा आनंद दिला नाही तर जीवन समजून घेण्याची नवी दृष्टीही दिली. विचारांना समृद्ध करणारे, मनाला स्पर्श करणारे आणि माणुसकीची जाणीव अधिक गहिरी करणारे हे पुस्तक मराठी साहित्यातील एक उल्लेखनीय ठेवा आहे.
© संगीता कुलकर्णी
लेखिका /कवयित्री
ठाणे / मो – 9870451020
≈संस्थापक संपादक – श्री हेमन्त बावनकर/सम्पादक मंडळ (मराठी) – उज्ज्वला केळकर/श्री सुहास रघुनाथ पंडित /मंजुषा मुळे/ गौरी गाडेकर≈
