स्वाती मंत्री
वाचताना वेचलेले
☆ गर्भगृह… लेखक : अज्ञात ☆ प्रस्तुती – स्वाती मंत्री ☆
गर्भगृह – जिथे “मी” संपतो, तिथेच सत्य सुरू होतं.
एक प्रश्न विचारतो.
उत्तर देण्याची घाई नको.
फक्त… आत जा.
तुम्ही कधी तरी गर्भगृहात उभे राहिलात?
नक्कीच राहिले असाल,
तेव्हा —
तुम्हाला नक्की काय वाटलं?
शांतता?
भीती?
ओढ?
रडू?
याखेरीज असंख्य भावना
की… काहीच नाही?
ते “काहीच नाही” हेसुद्धा उत्तर आहे.
कारण गर्भगृह तुम्हाला काहीतरी देत नाही —
ते तुमच्याकडून काहीतरी घेतं.
गर्भगृह म्हणजे फक्त एक खोली नाही.
मंदिराच्या आत जाताना आपण दरवाजे ओलांडतो —
पण ते दरवाजे केवळ भौतिक सामग्रीचे नसतात.
ते मनाच्या थरांचे दरवाजे असतात.
पहिला दरवाजा — बाहेरचा गोंगाट सोडून येणारा “मी”
दुसरा — प्रश्नांनी भरलेला, अपेक्षांनी थकलेला “मी”
तिसरा — उत्तराच्या शोधात असलेला, एकटा “मी”
आणि चौथा —
जिथे “मी” उरत नाही.
तिथेच गर्भगृह सुरू होतं.
गर्भगृहात अंधार का असतो?
गर्भगृह अंधारं असतं — हा योगायोग नाही.
जसा आईच्या उदरात अंधार असतो, तरीही तिथेच जीव आकार घेतो —तसंच गर्भगृहाच्या त्या काळोखात तुमचे संकल्प, तुमची श्रद्धा, तुमचं भविष्य आकार घेतं.
बाहेरचा प्रकाश डोळ्यांना दिसतो.
आतला प्रकाश आत्म्याला जाणवतो.
गर्भगृह तुम्हाला त्या आतल्या प्रकाशाकडे वळवतं.
म्हणून तिथे दिवे कमी असतात — कारण तिथे तुमचीच ज्योत पेटायची असते.
मंत्र का म्हणतात तिथे?
कारण तिथे भाषा चालत नाही — तर तिथे चालते कंपन, स्पंदन.
तुम्ही जेव्हा “ॐ नमः शिवाय” म्हणता —
तेव्हा तुम्ही फक्त शब्द उच्चारत नाही,
तुम्ही स्वतःच्या पेशींना एक संदेश देत असता.
त्या नादात तुमची भीती विरघळते,
तुमचा अहंकार झुकतो,
आणि त्या क्षणी —
देव तुमच्यात शिरतो, तुमच्यासमोर नव्हे.
हजारो वर्षांची ऊर्जा
जुन्या मंदिराच्या गर्भगृहात एक वेगळाच भार असतो —
तो दगडांचा नाही.
तो हजारो माणसांच्या अश्रूंचा, प्रार्थनांचा, श्रद्धेचा भार आहे.
शतकानुशतके तिथे कोणी आलं —
मुलासाठी, आजारासाठी, दारिद्र्यासाठी, प्रेमासाठी.
त्या सगळ्यांनी आपापलं काहीतरी तिथे ठेवलं.
ती मूर्ती दगडाची किंवा धातूची नाही — ती लक्षावधी माणसांच्या विश्वासाची घनमूर्ती आहे.
म्हणून तिथे गेलं की काहीतरी होतं.
ते “काहीतरी” विज्ञानाला अजून ज्याला नाव देता आलेलं नाही.
गर्भगृह “सगळ्यांसाठी” का नसतं?
इथे एक खरं बोलतो —
गर्भगृहाचे नियम कोणाला कमी लेखत नाहीत.
ते त्या जागेची कंपनशक्ती टिकवण्यासाठी आहेत.
जसं एखाद्या शस्त्रक्रियागृहात
सगळ्यांना आत सोडत नाहीत —
तिथे तयारी लागते, शुचिता लागते —
तसंच गर्भगृहात मनाची शुचिता लागते.
तुम्ही स्वच्छ आहात की नाही हे कपड्यांवरून नाही —
ते तुमच्या हेतूवरून ठरतं.
आणि हे सगळ्यात महत्त्वाचं — गर्भगृहात जायलाच पाहिजे असं नाही.
जर तुमचं मन स्थिर असेल, आणि जर तुम्ही कुठेही बसून डोळे मिटलेत आणि त्या शक्तीशी जोडले गेलात तर ती स्पंदनं तुमच्यापर्यंत येतात. अंतर नाही. भिंत नाही. दरवाजा नाही. तरीही ती स्पंदने पोचतात
श्रद्धा हाच रस्ता आहे.
शेवटी एकच प्रश्न —
तुमच्या कुलदेवतेचं स्थान तुमच्यासाठी काय आहे?
एक जिवंत ऊर्जास्थान —
जिथे तुम्ही रिकामे होऊन जाता आणि भरून येता?
की एक फोटो काढण्याची जागा?
की एक पर्यटन स्थळ?
हे वाचताना जर आत कुठेतरी काहीतरी हललं,
एखादा श्वास खोल गेला,
डोळे ओले झाले —
तर तुमचं गर्भगृह आत आहे.
ते कधीच बंद नसतं.
गर्भगृहात तुम्ही प्रवेश करत नाही —
तिथून परतताना
तुमचं सत्य घरी परततं.
*
लेखक: अज्ञात
प्रस्तुती: स्वाती मंत्री
≈संस्थापक संपादक – श्री हेमन्त बावनकर/सम्पादक मंडळ (मराठी) – सौ. उज्ज्वला केळकर/श्री सुहास रघुनाथ पंडित /सौ. मंजुषा मुळे/सौ. गौरी गाडेकर≈
